Geçtiğimiz günlerde Twitter üzerinden bir bilgi paylaşımında bulundum. Bu paylaşımın içeriğinde iki önemli markanın adı geçiyordu. Yaklaşık 15 dakika sonra mesajımı retweet eden markalardan birisinin verdiği linke tıklama ihtiyacı hisettim ve kendimi mesajımın da içinde bulunduğu başarılı tasarlanmış bir blog sayfasında buluverdim. Elbette bu başarılı tasarımın içerisinde tıklanmak üzere beni bekleyen pek çok Google Adsense Reklam linki mevcuttu. Olayı hemen kavradım; Twitter kaynak olarak kullanılarak başarılı bir Google Reklam Çiftliği kurgulanmıştı. Muhtemelen bir Amerikalı olsam aşağıda yazacaklarımı biraz süsleyerek “Üç günde İnternetten para kazanmanın kesin yolu” adında 69 dolara satılacak bir rehbere dönüştürebilirdim. Ama bunun yerine bir Türk olarak sizlere işin tekniğini anlatmak ve insanların kafası nasıl çalışıyor göstermek istiyorum.

Reklam Çiftliği Nedir?
Reklam çiftliği içerisinde çok anlamlı içerik olmayan ancak bu içerik ile eşleşerek tıklandığında yüksek komisyon oranı bırakması muhtemel kelimeler çevresinde kurgulanmış Google Adsense reklamları içeren bir sitesidir. Amaç arama motorları sonuçları veya yanıltıcı linkler ile siteye girenlerin aradıkları içeriği elde edememesi ama muhtemelen araştırdıkları konuyla alakalı bir Google Reklamına tıklayarak aradıkları içeriğe yönlendirilmesidir. Böylece siteye giren kişi masrafsız bir reklam komisyonu bırakmış olur. Kişi bu sürecin sonunda aradığına ulaştığı, reklam veren ödediği komisyon için hedeflediğini elde ettiği ve Google bu işten komisyon kazandığı için hiç kimsenin kurguya itirazı olmaz. Ancak bu siteler gerçekten birer çöp ve haksız kazanç kapısıdır.

Twitter Kaynaklı Google Reklam Çiftliği Nasıl Kurulur & Çalışır?
Bu süreci uzun metinler ile anlatmak yerine kısa başlıklar halinde sıralamak istiyorum.

• Öncelikle reklam gelir komisyon oranı yüksek bir kelime alanı belirlenir. Akıllı Telefonlar, Cep Telefonları, Elektronik Ticaret, Grup kampanya siteleri bunlara örnek gösterilebilir.
• Bu alan ile alakalı önemli bir anahtar kelime bulunarak bu kelimenin içinde geçtiği bir domain satın alınır. www.harikasamsungtelefonlar.com gibi (Samsung markası sadece örnek olarak kullanılmıştır)
• Bir web sitesi WordPress gibi bir altyapı ile kurulur.
• Siteye uygun logolar, başlıklar, bölümler içerecek yapı kurgulanır.
• Yazılacak (veya yazılmış hazır) bir Plugin ile Twitter içindeki belli anahtar kelimeler, listeler otomatik olarak taranmaya başlanır.
• Taranan bu girdiler tweet atan kişinin takipçi sayısı, tweet sayısı, takipçilerin profili gibi belirli kriterlere göre filtrelenerek otomatik olarak kopyalanır ve site içinde metin olarak yayınlanır.
• Bu yayınların belirli bir zaman frekansında olmasına dikkat edilir aksi takdirde sitedeki yoğun içerik artışı Google güvenlik sistemini uyandırabileceği gibi gereksiz kaynak maliyeti de oluşturabilir.
• Her bir giriş için Facebook like, retweet ve benzeri entegrasyon butonları girdinin altına eklenir.
• Açılan bir Twitter hesabına ilgili markanın adı verilir, logosu resim olarak girilir.
• Her bir içeriği alınan Tweet açılan sahte Twitter hesabından yazan kişi eklenecek şekilde retweet de edilir.
• Sayfalara içeriğin font, renk ve yapısı ile uyumlu Google Adsense alanları gömülür.

Artık hazırsınız. Sistem bir kez çalıştırılınca Twitter’dan içeriği takip ederek alır, yayınlar, kaynağın sahibine retweet yapar. Site Google tarafından indekslenmeye başladıktan sonra sürekli güncel içerik, popüler kavramlar ve benzeri sebeplerden dolayı arama motorlarında üst sıralarda yer alması gayet muhtemeldir.

Tabi ki işimiz burada bitmez. Altyapı bir kere kurgulandıktan sonra bu sistem yüzlerce farklı kelime için klonlanır. Hatta iyi bir programcı daha da ileri gidip bu klonları otomatik açabilecek robot programlar bile geliştirebilir (ki benzeri bir çalışma yapan bir arkadaşı tanıyorum.)

Bu noktadan sonra artık bize hayırlı kazançalar mı dilemek kalır? Yoksa bu tarz sahte içerikleri Google’a rapor etmek mi onu da sizin vicdanınıza bırakıyorum.

Yaşanan bir diğer önemli olay ise Sony PlayStatin Network’ün (PSN) uğradığı saldırı sonucu 77 milyon civarında kullanıcısına ait kişise bilgiler çalındı. Yaşanan bu olayın Sony için 24 milyar doların üzerinde zarara yol açabileceği söylenmekte. Kişisel bilgiler içinde kredi kartı bilgilerinin olup olmadığından Sony henüz emin değil ve işin doğrusu birileri bu bilgileri kullanana kadar emin de olamayacak.

Yaşanan her iki olay bilişim dünyasının geleceğini cloud üzerinde gören (ki ben de bunlardan birisiyim) uzmanların ikinci kez düşünmesini gerektiriyor. Eğer ki gelecek günlerde 6 yüz milyondan fazla üyesi olan Facebook’un veya benzeri yapıların, devasa teknik problemler yaşaması veya barındırdığı verilerin yetkisiz kişiler tarafından ele geçirilmesi gibi durumlar söz konusu olursa hiç şaşırmamak lazım. Bilişim dünyası olarak Cloud ve Siber Güvenlik konusunda daha yolun çok başındayız.

2010 yılının Nisan ayında yayınlanan “Dijital Türkler” isimli haber çalışmamız gerek bu ekosistemin üyelerinden gerekse okuyucularımızdan büyük beğeni alınca bu sene tekrarlamaya karar verdik. Yoğun ve hummalı bir çalışmanın ardından “Dijital Türkler 2011″ dosyasını sizlerin beğenisine sunuyoruz.

Bu sene Ticari, Akademik ve Yeni Girişimler olmak üzere üç farklı kategoride yerel ve küresel başarılı Türk isimlere yer verdiğimiz çalışmayı keyifle okuyacağınıza inanıyoruz. Hızla büyüdüğünü gördüğümüz bu ekosistem için “Dijital Türkler 2012″ dosyası da gelecek yıl da sizlerle buluşacak. Ancak artan bunca ismin hepsine sayfalarımızda yer vermek gerçekten güç. Belki de gelecke yıl karşınıza bir organizasyon ile çıkıyor olabiliriz.

Keyifle okumanız dilekleriyle…

Geçtiğimiz hafta 14 – 15 Eylül günleri HTC’nin basın lansmanına davetli olarak Londra’daydım. HTC her yıl gerçekleştirdiği bu etkinliğinde en yeni ürünlerini ve gelecek döneme ait stratejilerini basın ile paylaşmakta. Bu sene HTC Desire HD ve Desire Z isimlerinde iki yeni ürün ve bu ürünler ile uyumlu HTC Sense servisini tanıttılar. HTC Sense servisi muhtemelen gelecek günlerde yazılım güncellemesi ile mevcut ürünler ile uyumlu hale de gelecek.

Nokia’nın da aynı günlerde Nokia World 2010 etkinliğini düzenlemesi iki firma arasında ilginç bir çekişmeyi gündeme taşıdı. HTC Nokia World 2010 etkinliğinden otobüs kaldırarak davetli gazetecileri HTC etkinliğine taşıdı. Geçen sene de aynı durumla karşılaşan Nokia ise bu sene daha hazırlıklı bir şekilde ilginç bir gerilla taktiği uyguladı ve HTC etkinlik binası önünde “HTC Hayatta Kalma Kiti” dağıttı.

Açıkçası bu durumun ne kadar etik olduğu tartışılabilir ancak Amerika ve İngilitere’de rakip markaların adı kullanılarak rekabete izin verildiği için yasal bir sakınca bulunmuyor. Kit ile birlikte dağıtılan minik notun da resmini ekleyerek konuyla alakalı daha detaylı bilgi almak isteyenlere Bloomberg Businessweek Türkiye dergisinin 19-25 Eylül tarihli sayısında yazdığım analizi okumalarını tavsiye ediyorum.

eTohum değerli dostum Burak Büyükdemir’in dört senedir internet girişimcileri ile sektörün profesyonellerini bir araya getirdiği çok önemli bir organizasyon. Her sene başarılı projeleri büyük özveri ile seçen ve bu projelerin girişimcilerine hiç bir kâr amacı gütmeksizin profesyonel danışmanlık sağlayan eTohum bu sene yapısını bir fon ile daha da güçlendiriyor. İnternet sektöründe başarıyı yakalamış 17 profesyonelin katılımı ile oluşturulan eTohum Fonu aynı ekibin seçeceği projelere yatırım yapacak. Bu yapılanma Türkiye’de bir ilk olabilir zira yaklaşım ve sistematik, eğer başarısını kanıtlarsa, gelecek yıllarda Türkiye’deki girişimci – yatırımcı ilişkilerini güçlendirerek her sene binlerce girişimin fon bulmasını ve sadece Türkiye için değil küresel platformda başarılı projelere imza atılması için hayat damarlarını oluştumuş olacak. Konuyla alakalı hazırladığım Kuluçka 2.0 başlıklı kapak dosyasını çalışmayı 5 Eylül 2010 tarihli Bloomberg Businessweek Türkiye dergisinde okuyabilirsiniz.

Geçtiğimiz haftalarda yaşanan Google Servislerine erişim ile alakalı problemlerde gelinen nokta; Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım’ın giderek sertleşen uslubü ile ilginç bir seyre girmiş durumda. Gerçi bu problemlerin çoğu an itibari ile giderilmiş olsa dahi Google tarafından resmi bir açıklama yapılmış değil. Ama bu Türkiye’deki Google Analytics kullanıcılarına resmi olmayan bir kanaldan bildiri yapmasına da engel değil. Analytics servisinin kullanıcılarına gönderdiği e.postaya ait bir ekran görüntüsünü yukarıda paylaşıyorum. Açıklama postasında yer alan; “Google Analytics’in de dahil olduğu bazı Google servislerine erişimde yaşanan zorluklar, Türkiye’de halen devam etmekte olan YouTube yayın yasağıyla doğrudan ilişkilidir.” ifadesi ise çok manidar. Bu süreç nasıl devam edecek hep birlikte göreceğiz.

Şu anda youtube’a farklı servisler üzerinden erişmek mümkün. DNS yerine IP bazlı engel kararı alan düşünce sistemi, bu tarz servislerin önüne geçemeyince ne yapacak? Türkiye’nin yurt dışı çıkışlarını mı kapatacak? Tüm trafik bloklanınca, insanlar e.devlet kapısı üzerinden bir form ile erişmek istedikleri siteler için izin mi çıkartacak?

Değerli dostum Atıf Ünaldı‘nın bu konuda çok yerinde bir tespiti var. Atıf; “Youtube’de bizi rahatsız eden içerik yüzünden yani negatif propaganda yüzünden aldığımız erişim yasağı kararı pozitif propaganda yapacak herkesi yasaklıyor. Bu nedenle bir süre sonra pozitif Türkçe içerik dünyanın en çok girilen video sitesinde azalacaktır. Bu da negatif içeriğin oran olarak artmasına Türkiye’nin tanıtımına zarar vermektedir.” Üstüne söyleyecek başka bir şey yok.

Bu yasakların kaynağı olarak Google’ın verdiği hizmetlerden vergi alınamaması da gösteriliyor. Bu işin çok ayrı bir yönü. Ütopik bir gerçeklikte kaçak araba satan bir firmaya kızıp otoyolları kullanıma kapatmak ile aynı mantık silsilesi içinde bir davranış. Eğer yurt dışından satın alınan bir ürün fiziksel olarak Türkiye içine girecekse öncelikle bu ürünün değerine bakılıyor. Bu değer 100 Euro ve altındaysa gümrüğe tabi olmaksızın geçişine izin veriliyor aksi takdirde gümrük vergisi tahsil ediliyor. Peki Google’ın sunduğu şekilde bu ürünler dijital ortamda sağlanıyorsa ve ortada denetlenebilecek fiziksel bir ürün yoksa ne olacak? Şüphesiz ki dijital ürünler için yurt dışına giden para Maliye bakanlığının gözünden kaçmıyor ve burada en çok göze batan Google’ın servisleri oluyor.

İki büyük tehlike görüyorum. Birincisi yurt dışı çıkışlarının, akıl almaz bir şekilde, günümüz teknolojisine ayak uyduramayan demodern yasalar tarafından kapatılmaya doğru gittiği. İkincisi ise elektronik ortamda gerçekleşen tüm yurt dışı kaynaklı para trasnferleri için ÖTV benzeri bir vergi uygulamasının hayata geçme ihtimali. Muhtemelen bunu iki şekilde yapabilirler; hiç bir ayrım yapmaksızın tüm internet kullanıcılarından “internet veri iletişim vergisi” almaya başlayıp bunu gerçekleşen veri transfesi miktarı ile ilişkilendirebilirler. Bir diğer yöntem ise yurt dışı kaynaklı tüm online kredi kartı işlemlerinden %18 vergiyi alma görevini bankalara verebilirler. Ama bu durumda gerçekleşen işlemin gümrükten geçecek bir fiziksel ürünle ilişkilendirilmesi nasıl olacak? Cevabı basit; “Siz %18 verginizi ödeyin, ürünü faturası ile gümrükten çekerken iadesini biz yaparız.”

Tüm dünyaya özgürlük dersi verirken kendi halkına akıl almaz sebepler ile İnternet’i yasaklamak açıkçası biraz değil çok ama çok ayıp oluyor. Eğer acilen bir şeyler yapılmaz ise bu işin sonu gerçekten hiç güzel olmayan bir yere doğru gidiyor.

GamersFirst CEO'su Joshua Hong (sağda) ve Ahmet Usta

Ülkemizde oldukça popüler olan Knight Online, Runes of Magic gibi oyunları üreten firma GamersFirst’ün CEO’su Jashoua Hong geçtiğimiz hafta Doğan Online ile bir işbirliğine imza atmak için Türkiye’deydi. Bloomberg BusinessWeek Türkiye dergisinin 11 Nisan 2010 tarihli sayısı için kendisi ile röportaj gerçekleştirdiğim Joshua, benimle Türkiye’deki oyuncu profilini ve sektörün potansiyeline dair görüşlerini paylaştı. “Herkes Oyun Oynar” isimli yazımı bu hafta Bloomberg BusinessWeek Türkiye dergisinde okuyabilirsiniz.