Alan adlarında yeni bir eTKi
Internet alan adları üzerine yapılan ilk çalışma 1984 yılında gerçekleştirildi ve dünyanın ilk ticari jenerik alan adı olan symbolics.com kaydettirildiğinde takvimler 15 Mart 1985 yılını gösteriyordu. Aradan geçen 24 sene boyunca com, net, org, edu ile başlayan kök kayıtlarına tv, info, biz, tel, name, jobs travel gibi pek çok uzantı daha eklendi. Şu anda 106 milyondan fazla alan adı kaydettirilmiş durumda ve bu sayı her geçen gün artmakta.
“The Internet Corporation for Assigned Names and Numbers (ICANN)” kar amacı gütmeksizin dünya üzerindeki tüm alan ismi uzantılarının yönetimini üstlenen bir kuruluş olarak faaliyetini sürdürmekte. Jenerik alan adlarının tahsisi her zaman için “ilk gelen alır” kuralı çerçevesinde sağlanmakta ancak ICANN ülkelere ait alan uzantılarının yetkilendirmesini ilgili kurumlara sağlamakla beraber, o ülkenin alan adı uzantısını nasıl kullanacağına dair yürütülen yasal prosedürlere karışmamakta.
Alan isimlerinin kaydı yetkilendirilmiş kanallar üzerinden en az bir yıl olacak şekilde gerçekleştirilmekte ve her sene yenilenmesi gerekmekte. “İlk gelen alır” kuralı ile zaman içerisinde alt alan adı satış kanallarının artması ve fiyatların düşmesi ile beraber şu anda Jenerik olarak isimlendirilen ve akılda kalıcılığı ile bir marka ve değer ifade eden alan isimlerinin tümü tükenmiş durumda. Hatta bu öyle bir boyuta vardı ki 2, 3, 4 harf veya sayıdan oluşan com uzantılı boşta alan adı kalmadığı gibi bu alan isimleri hiçbir anlam ifade etmeseler dahi binlerce dolara alıcı bulabilmekte. Pek çok profesyonel web servisi sadece domain adları ticareti üzerinden her yıl milyonlarca dolar para kazanmakta.
Türkiye’de büyük bir tanıtım ile hizmetlerinden bahseden DOT.TK servisinin geçmişi birkaç yıl öncesine dayanıyor. TK aslında güney pasifik okyanusunda bulunan Yeni Zelanda’ya bağlı olan ufak bir ada cumhuriyetine tahsis edilmiş, alan adı uzantısı. Ancak TK kısaltması Türkiye için cazip bir çekicilik sunuyor olabilir zira com uzantısı ile alınamayacak olan pek çok jenerik isim TK uzantısı ile alınabilecek durumda.
Yakında zamanda yönetimi ODTÜ’den Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK)’ya aktarılan tr uzantılı alan adlarının uzun yıllardır tahsisi, gerçekten güç ve pek çok prosedüre bağlı olarak gerçekleşmekte. Bu nedenle DOT.TK CEO’su Joost Zuurbier TK uzantılı alan adlarının Türk kullanıcılar için hiçbir prosedür ile karşılaşmadan birkaç saniye içinde alınabilecek ve pek çok jenerik isim için çok cazip bir alternatif olacağını belirtmekte. Zuurbier gelecek 5 yıl içinde her üç internet kullanıcısından birinin bir alan adı sahibi olmak isteyeceğini ve bunun Türkiye içinde 13 milyon adet alan adı talebi yaratacağının altını çiziyor. TK uzantılı alan isimleri şu anda iki yıllık periyotlar ile satılmakta. Fiyatlandırma ise alan adının içerdiği harf uzunluğuna göre belirlenmiş. İki harfli alan ismi için 2.500 TL, üç harfli isim için 1250 TL, dört ve üzeri karakter içeren alan isimleri için ise sadece 25 TL talep edilmekte. Ayrıca DOT.TK 9 Eylül’de Swissotel’de Türkiye’nin ilk alan adı müzayedesini gerçekleştirerek bir ilke imza atacak.
Şu an için TK uzantılı alan isimlerinin ne kadar büyük bir talep alacağını kestirmek güç ancak Zuurbier’in altını çizdiği talep beklentisi ve kolay satın alma süreçlerini göz önüne alırsak gelecek yıllar içinde alan adlarının miras olarak gelecek nesillere devredilmesi bizleri şaşırtmamalı.
Bu yazı Businessweek Türkiye Dergisinin 30 Ağustos – 5 Eylül 2009 tarihli 30. sayısında yayınlanmıştır.
08.24.09 itibariyle Ülke bazında Alan Adı kaydı sayısı.
| Rank | Country | Total Domains | Gain | Loss | Net |
| 1 | United States | 68,390,363 | 543,900 | 510,103 | 33,797 |
| 2 | Germany | 5,969,204 | 59,100 | 42,808 | 16,292 |
| 3 | United Kingdom | 3,816,271 | 27,139 | 20,523 | 6,616 |
| 4 | Canada | 3,569,435 | 62,125 | 53,604 | 8,521 |
| 5 | China | 3,360,765 | 51,686 | 37,953 | 13,733 |
| 6 | France | 2,656,722 | 13,006 | 8,094 | 4,912 |
| 7 | Australia | 2,217,813 | 36,827 | 26,857 | 9,970 |
| 8 | Japan | 1,557,874 | 11,867 | 6,540 | 5,327 |
| 9 | Spain | 1,247,608 | 4,519 | 3,646 | 873 |
| 10 | Italy | 1,169,927 | 3,243 | 3,160 | 83 |
| 11 | HongKong S.A.R. | 1,132,242 | 2,324 | 22,241 | (19,917) |
| 12 | Netherlands,The | 985,552 | 7,764 | 7,987 | (223) |
| 13 | Turkey | 809,004 | 9,862 | 9,841 | 21 |
| 14 | Korea | 783,568 | 5,487 | 8,539 | (3,052) |
| 15 | India | 538,551 | 6,967 | 8,095 | (1,128) |
| 16 | Brazil | 476,890 | 8,077 | 2,844 | 5,233 |
| 17 | Denmark | 400,743 | 1,916 | 853 | 1,063 |
| 18 | Russia | 359,171 | 3,317 | 3,840 | (523) |
| 19 | Sweden | 315,456 | 1,546 | 893 | 653 |
| 20 | Poland | 276,876 | 2,489 | 2,678 | (189) |
